ระบบนิเวศ

ที่มาของภาพ http://www.ew.govt.nz/PageFiles/1558/threats1.jpg

คำว่านิเวศวิทยา เริ่มใช้ในจดหมายเหตุของ Henry Thoreau ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1858 ต่อมา Reiter ได้นำคำนี้มาใช้ในผลงานของเขาซึ่งพิมพ์ไว้เป็นหลักฐานในปี ค.ศ. 1865 โดยนิเวศวิทยา มาจากรากศัพท์เดิมในภาษากรีก จากคำว่า oikos ซึ่งแปลว่าบ้าน หรือที่อยู่อาศัย ผสมกับคำว่า logos ซึ่งแปลว่าการศึกษา รวมเป็น oecology และต่อมาได้เขียนตามหลักภาษาอังกฤษว่า ecology   ใช้เรียกศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาในด้านความสัมพันธ์ของสิ่งมีชีวิตกับที่อยู่อาศัย

แม้ว่าวิชานิเวศวิทยาได้แยกตัวออกมาจากวิชาชีววิทยาแล้วก็ตามแต่ก็ยังไม่เป็นที่ รู้จักและสนใจกันเท่าที่ควรจนกระทั่งในปี ค.ศ.1866 นักสัตววิทยาท่านหนึ่งคือ Ernst Haeckel ได้หยิบยกเอาคำนี้ขึ้นมาใช้และให้คำนิยามไว้ว่า "นิเวศวิทยาเป็นการศึกษาที่เกี่ยวกับการใช้ประโยชน์สิ่งต่าง ๆ อย่างประหยัดของธรรมชาติ คือการศึกษาสังเกตความสัมพันธ์ทั้งมวลของสัตว์กับสิ่งแวดล้อมที่เป็นอินทรียวัตถุ และอนินทรียวัตถุ" จากคำนิยามนี้จึงเป็นการกำหนดแนวทางการศึกษาทางนิเวศวิทยาแก่นักวิทยาศาสตร์ที่สนใจในแนวดังกล่าว จึงยกย่องให้ Haeckel เป็นบิดาแห่งวิชานิเวศวิทยาและเป็นผู้ก่อตั้งศาสตร์ทางด้านนี้ 
 
ตัวอย่างคำนิยามจากนักนิเวศวิทยาที่สำคัญ

Charles Elton (1927)"นิเวศวิทยา คือวิทยาการด้านประวัติศาสตร์ของธรรมชาติที่เกี่ยวข้องกับสังคมศาสตร์และเศรษฐศาสตร์ของสัตว์"
Shelford (1911) "นิเวศวิทยา คือวิทยาการด้านสังคม" 
E. P. Odum (1971) "นิเวศวิทยา คือการศึกษาทางโครงสร้างและหน้าที่ของธรรมชาติ" 
H. J. Oosting (1956) "นิเวศวิทยา คือการศึกษาเกี่ยวกับสิ่งมีชีวิตที่มีส่วนสัมพันธ์กับสภาพแวดล้อมของมัน" 


จากคำนิยามต่าง ๆ ที่กล่าวมาแล้วนี้พอสรุปได้ว่า นิเวศวิทยา คือการศึกษา ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งมีชีวิตกับปัจจัยแวดล้อมทั้งที่เป็นสิ่งมีชีวิตและไม่มีชีวิตในธรรมชาติ  
 

 

ที่มาของภาพ http://www.fiu.edu/~longoria/gly1101/ecology-sm.jpg 

ระบบนิเวศ (Ecosystem)

นิเวศวิทยามักถือเอากลุ่มของสิ่งมีชีวิตในรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งเป็นหลัก และจากนั้นจะทำการศึกษาถึงความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งที่มีชีวิตนั้นกับปัจจัยแวดล้อมทั้งที่เป็นสิ่งที่มีชีวิต และไม่มีชีวิต เช่น นิเวศวิทยาสัตว์ป่าจะถือเอาสัตว์ป่าเป็นหลักจากนั้นจึงทำการศึกษาถึงความสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ ทั้งที่ไม่มีชีวิต (abiotic) เช่น สภาพภูมิอากาศ (climate) สภาพดิน (edaphic) สภาพภูมิประเทศ (topographic) และไฟป่า (forest fire) ส่วนปัจจัยสิ่งแวดล้อมที่มีชีวิต ได้แก่ พืช (plant) สัตว์ (animals) เชื้อราและแบคทีเรีย (micro-organisms) และมนุษย์ (human) เป็นต้น 

โครงสร้างของระบบนิเวศ (Ecosystem structure)

ระบบนิเวศต่าง ๆ ไม่ว่าเป็นระบบนิเวศบนบกหรือในน้ำ (terrestrial or aquatic ecosystem) มีองค์ประกอบสำคัญอยู่สองส่วนคือ 

1) ส่วนที่เป็นสิ่งที่มีชีวิต (biotic components) ได้แก่ มนุษย์ สัตว์ พืช และจุลินทรีย์

2) ส่วนที่เป็นสิ่งไม่มีชีวิต (abiotic components) อันได้แก่ปัจจัยต่าง ๆ โดยเฉพาะเรื่องของ พลังงาน (energy) ปัจจัยที่เกี่ยวกับสภาพภูมิอากาศ (climatic factors) เช่น อุณหภูมิ (temperature) ความชื้น (humidity) ปริมาณน้ำฝน (precipitation) ฯลฯ ปัจจัยเกี่ยวกับดิน (edaphic factors) เช่น ความชื้นในดิน (soil moisture) โครงสร้างของดิน (soil texture) ความอุดมสมบูรณ์ของธาตุอาหารในดิน (soil nutrient) ฯลฯ ปัจจัยเกี่ยวกับสภาพภูมิประเทศ (topographic factors) ได้แก่ ทิศทางด้านลาด (aspect) ความลาดชันของพื้นที่ (slope) ความสูงจากระดับน้ำทะเล (elevation) ฯลฯ และปัจจัยสุดท้ายคือ ไฟป่า (forest fire) เป็นต้น ในแต่ละระบบนิเวศไม่ว่าเขตร้อน (tropical zone) หรือในเขตหนาว (temperate zone) ย่อมมีองค์ประกอบในขั้นรายละเอียดที่แตกต่างกันไปจึงส่งผลให้สภาพความเป็นไปในแต่ละแห่งแตกต่างกันไปด้วย

ระบบนิเวศแบบต่างๆ

1. ระบบนิเวศในน้ำ

2. ระบบนิเวศบนบก

สร้างโดย: 
อาจารย์วรรณภา ศรีวิไลสกุลวงศ์ และ น.ส.วรลักษณ์ พินัยนิติศาสตร์ โรงเรียนสตรีศรีสุริโยทัย

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 0 คน และ ผู้เยี่ยมชม 9 คน กำลังออนไลน์